Yumurtlama Dönemi


Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı

Doktora Sorun

Yumurtlama, ergenlik ile menopoz dönemi arasında sağlıklı her kadında görülen, yumurtalık rezervindeki yumurtaların olgunlaşarak, fallop tüplerine bırakılması olarak tanımlanır. Adet döngüsü içinde her ay düzenli olarak gerçekleşen yumurtlama, gebelik planyan çiftler için önemlidir. Yumurtlama döneminde, olgunlaşan ve içinde bulunduğu folikülden çıkan yumurta, rahim ile yumurtalıklar arasında bir kanal görevi gören fallop tüplerine bırakılır.

Fallop tüplerinde erkek sperm hücresi ile bir araya gelen yumurta döllenir ve embriyo meydana gelir. Gebelik oluşumunun ilk adımlarının atıldığı bu aşamada salgılanan hormonlar sayesinde kadın vücudu kendini gebelik için hazırlar. Gebeliğin sağlanmadığı durumlarda ise adet kanaması gerçekleşir. Menstrüasyon döngüsü ile birlikte yumurtlama dönemi de ortalama her 28 günde bir tekrar oluşur. Her ay yumurtlama döneminde olgunlaşan ve fallop tüplerine atılan yumurta, kişide bazı belirtilere yol açsa da kişi, çoğunlukla bu belirtileri gebelik planlayana kadar takip etmez.

Gebeliğin planlanmaya başladığı dönemde ise yumurtlama dönemi hesaplama yöntemi önem kazanır. Kadın vücudunda yalnızca 24 saat yaşayabilen yumurtanın, ne zaman fallop tüplerini atıldığını bilmek, gebelik oluşumu için oldukça önemlidir. Sıklıkla sorulan “Yumurtlama dönemi ne zaman olur?” sorusundan önce “Yumurtlama dönemi nedir?” sorusunu cevaplamak gerekir.

Yumurtlama Dönemi Nedir?

Her 21 ila 35 günde, yani ortalama 28 günde bir gerçekleşen adet döngüsünün tam ortasında yumurtlama dönemi oluşur. Beyinde yer alan hipofiz bezinden salgılanan LH ve FSH hormonlarının kan dolaşımı yoluyla yumurtalıklara ulaşmasının sonucunda yumurtalık rezervinde bulunan yumurtaların bir kısmı olgunlaşma sürecine girer. Yumurtanın olgunlaşması, adet kanamasının ilk gününü takip eden 6. günde başlar ve 14. güne kadar devam eder. Bu süreçte toplamda 3 ila 30 kadar yumurta olgunlaşır.

Yumurtaların foliküllerini çatlatıp, fallop tüplerine atılmasıyla yumurta döllenebilir. Her ne kadar yumurtlama dönemi, yumurta foliküllerinin uyarılmasını sağlayan hormon salınımı ile başlasa da gebeliğin sağlanabilmesi için gerekli olan yumurtanın salınımı 24 saat sürer. Farklı bir deyişle gebeliğin oluşumu için gerekli olan olgunlaşmış yumurta, fallop tüplerinde 24 saat kadar canlı kalır. Fakat bu durum gebeliğin sağlanabilmesi için toplam sürenin 24 saat olduğu anlamına gelmez.

Erkek üreme hücresi olan sperm, kadın vücudunda 4 ila 5 gün kadar yaşar. Yumurtanın fallop tüplerine atılmasından önceki 5. günde girilen cinsel ilişkiyle de gebe kalınabilir. Gebeliğin gerçekleşmediği durumlarda ise yumurta, vücut içinde çözünür ve yaklaşık 14 gün sonra gerçekleşen adet kanaması sırasında vücuttan atılır. Yumurtlama dönemi kasıkta ağrı ve yanma hissine neden olabilir. Yumurtlama döneminde kadın vücudunda oluşanlar değişimler yumurtlama dönemi belirtileri olarak tanımlanır.

Yumurtlama Dönemi Belirtileri Nelerdir?

Yumurtlama dönemi ya da tıp dilindeki adıyla ovulasyon döneminde kadın vücudunda pek çok değişim yaşansa da bu belirtiler, her ay düzenli olarak hissedilmeyebilir. Bazı kişiler yumurtlama dönemi belirtilerini daha yoğun hissederken bazıları vücutlarında hiç bir farklılık hissetmeyebilir. Ancak bu durum yumurtlamanın gerçekleşmediği anlamını taşımaz. Yumurtlama dönemi ağrı ile karakterizedir. Yumurtlama döneminde pek çok kadın, karnının alt kısmında ağrı hisseder.

Yumurtanın içinde bulunduğu bir tür kesecik olan folikül yüzeyinin gerilmesine bağlı olarak gelişen ağrı, yumurtanın fallop tüplerine atılmasıyla birlikte yanma hissine dönüşebilir. Yumurtlama dönemi akıntı şeklinde oluşan değişim ile de anlaşılabilir. Tıp dilinde servikal mukus olarak tanımlanan vajinal akıntının miktarı, yumurtlama dönemi yaklaştıkça artış gösterir. Belirgin şekilde şeffaf, kaygan ve uzayan yapıda olan akıntıdaki bu değişim, sperm hücrelerinin rahme ulaşmasını kolaylaştırır ve kadın vücudunda daha uzun süre ile canlı kalmasını sağlar.

Yumurtlama döneminde kanama, damla ya da lekelenme şeklinde görülebilir. Kişi bu durumu çoğunlukla iç çamaşırında oluşan kahverengi leke ile fark eder. Yumurtlama dönemi süresince memelerde hassasiyet, karın bölgesinde şişlik, rahim ağzı açıklığında artış, cinsel isteğin artması, tat ve kokulara karşı oluşan hassasiyet gibi belirtiler de oluşabilir. Yumurtlama döneminde kişinin bazal vücut ısısında da 0,5 santigrat derece artış olur. Vücut ısısındaki bu artış, yumurtanın döllenmeye hazır olduğu ve canlı kaldığı 24 saatlik süre boyunca gerçekleşir.

Yumurtlama Dönemi Ne Zamandır?

Yumurtlama döneminin ne zaman olduğunun belirlenebilmesi için iki adet döneminin başlangıç günleri arasındaki gün sayısının bilinmesi gerekir. Ortalama olarak 28 günde bir gerçekleşmesi gereken kanama, her kişide farklı zamanlarda gerçekleşebilir. Yumurtlama, bir sonraki adet kanamasından 14 gün önce gerçekleşir. 28 günde bir menstrüasyon gören kadınlarda yumurtlama 14. günde oluşur. Her 22 günde bir âdet gören kadınlarda ise yumurtlama, adet kanamasını takip eden 8. günde gerçekleşir.

Farklı bir deyişle yumurtlama döneminin doğru şekilde hesaplanabilmesi için iki adet kanaması döneminin ilk günleri arasındaki sayı belirlenmeli ve bu sayıdan 14 çıkarılmalıdır. İki adet kanaması arasında 30 gün bulunan kişinin yumurtlama dönemi 30-14=16 şeklinde bulunabilir. Bu örnekte kişinin yumurtlaması 16. günde gerçekleştiği için o gün cinsel ilişkiye girilmesi durumunda kişinin gebe kalma ihtimali artar. Ancak sperm hücresi, kadın vücudunda 4-5 gün yaşayabildiği için 16. günden önceki 5 gün boyunca ve yumurtlamanın gerçekleşmesini takip eden 24 saatlik süre boyunca da cinsel ilişkiye girilerek gebelik sağlanabilir.

Yumurtlama Dönemi Kaç Gün Sürer?

Yumurtlama dönemi, hipofiz bezinden LH ve FSH hormonlarının salgılanmasıyla başlar ve yumurtanın olgunlaşarak folikülünden çıkması 5-6 gün kadar sürer. Ancak gebeliğin sağlanabilmesi için olgunlaşan yumurtanın fallop tüplerine atılması gerekir. Yumurta, fallop tüplerinde 24 saat kadar yaşar. Farklı bir deyişle yumurtlama dönemi 1 gün sürer.

Erkek üreme hücresi olan sperm ise kadın vücudunda daha uzun süre ile canlı kalır. Gebelik planlayan kişilerin ovulasyon takvimi tutmasının nedeni de budur. Yumurtlamanın gerçekleşeceği öngörülen günden 4-5 gün önce ve yumurtlamanın gerçekleşmesinden sonraki 24 saat boyunca girilen cinsel ilişkiyle gebe kalınabilir. Sıklıkla merak edilen “Yumurtlama dönemi kaç gün sürer?” sorusu bu şekilde cevaplanabilir.

Yumurtlama Döneminde Rahim Kalınlaşır mı?

Yumurtlama döneminde hormonların etkisiyle yumurtalık rezervindeki yumurtaların bir kısmı olgulaşma sürecine girer. Olgunlaşan yumurtaların arasından en sağlıklı olanı, içinde bulunduğu folikülü çatlatarak fallop tüplerine atılır. Bu süre boyunca yumurta folikülü, östrojen salgılar. Östrojen hormonu, rahim duvarının ya da farklı bir ifadeyle endometriumun kalınlaşmasını sağlar. Rahim duvarının kalınlaşması, fallop tüplerinde bulunan yumurtanın döllenmesiyle oluşan embriyonun, rahme tutunmasını kolaylaştırır.

Yumurtanın döllenmediği durumlarda ise kan düzeyindeki östrojen seviyesi azalırken progesteron oranı artar. Böylece kalınlaşan rahim duvarı, pul pul dökülmeye başlar. Rahim dokusunun bir miktar kanla birlikte vajinadan atılmasıyla adet kanaması gerçekleşir. “Yumurtlama döneminde rahim duvarı kalınlaşır mı?” sorusu bu şekilde cevaplanabilir.

Yumurtlama Dönemi Dışında Hamile Kalınır mı?

Kişinin bir sonraki adet kanasından 14 gün önce gerçekleşen yumurtlama dönemi sırasında fallop tüplerine atılan yumurtanın yaşam ömrü 24 saat olsa da kişinin gebe kalma şansı 24 saat ile sınırlı değildir. Sperm hücresi 4 ila 5 gün kadar süreyle kadın vücudunda yaşayabilir. Dolayısıyla yumurtlamanın gerçekleştiği günden önceki 5. günde girilen cinsel ilişkiyle de gebelik sağlanabilir. Bu durumda fallop tüplerinde hazır bekleyen sperm hücresi, olgunlaşan ve fallop tüplerine henüz atılan yumurtayı dölleyebilir.

Gebelik planlayan çiftler, yumurtlama döneminden 4-5 gün önce ve yumurtlamanın gerçekleştiği andan sonraki 24 saat içinde cinsel ilişkiye girerek gebelik sağlama ihtimallerini artırabilirler. Sıkça sorulan “yumurtlama dönemi dışında hamile kalınır mı?” sorusu da bu şekilde yanıtlanabilir.

Eğer siz de gebelik planlıyorsanız, gebelik süreci hakkındaki tüm sorularınız için 444 39 49 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz. Sağlıklı günler dileriz.