HPV Testi Nedir? Nasıl Yapılır?


Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı

Doktora Sorun

HPV, “Human Papilloma Virus” veya insan papilloma virüsü adı verilen hem kadınlarda hem de erkeklerde genital bölgelere yerleşerek enfeksiyonlara neden olan bir virüstür. Son yıllarda dünyada ve ülkemizde görülme sıklığı artan bu virüs aslında tek bir virüs türü olmayıp yaklaşık 100 farklı alt türü olan bir virüs grubudur. Bu alt türlerden yaklaşık 14 tanesi ise kanser oluşturma ihtimali yüksek olan tiplerdir. Cinsel yolla bulaşan HPV, başta genital bölge olmak üzere vücutta farklı bölgelerde kondilom olarak da adlandırılan siğillere neden olur. Rahim ağzı kanserinin en sık nedeni olan bu virüs grubu aynı zamanda baş, boyun ve anal bölge kanserleri, kadınlarda vajina ve vulva kanserleri, erkeklerde ise penis kanserine yol açabilir.

İnsan papilloma virüsü genellikle erkeklerde genital organ ve komşuluğundaki bölgelerde siğil oluşumuna yol açması ile kendini gösterir. Tensel temas, ortak tuvalet kullanımı veya cinsel yolla kadınlara geçmesi halinde bu virüs genital siğillere yol açmasının yanı sıra rahim ağzı kanseri ve yukarıda belirtilen diğer kanser türlerine yol açma riski oluşturur. Bazı durumlarda virüsün bulaşmış olmasına rağmen 5-10 yıl gibi uzun yıllar boyunca sinsi bir kuluçka dönemi söz konusu olabilir. Bu süreç içerisinde virüs herhangi bir belirti ve rahatsızlığa yol açmayabilir. Dolayısıyla erken evrede tespit edilmesi ve kansere neden oluşunun önlenebilmesi adına hekim tarafından belirlenen aralıklarla düzenli olarak HPV testi yaptırılması önerilmektedir.

HPV Testi Nedir?

İnsan papilloma virüsü (HPV), insan vücudunda hücrelerin içerisine yerleşerek hücreler bölündükçe çoğalan bir virüs türüdür. 100’ün üzerinde alt türü olan HPV’nin özellikle HPV-16 ve HPV-18 olarak adlandırılan tipleri dünya genelinde görülen rahim ağzı kanseri olgularının yaklaşık yüzde yetmişinden sorumludur. Ayrıca bu türler ve HPV’nin diğer alt tiplerinin dünya üzerinde sıklıkla görülen her türlü kanserin yüzde 15-20’sinden sorumlu olduğu da bilinmektedir. Bu nedenle virüsü taşıyan bireylerde bu durumun mümkün olan en erken evrede tespit edilmesi kanserin önlenmesi ve olası kanser ihtimallerinin başlangıç evresinde teşhis edilebilmesi açısından hayati bir önemi vardır. Özellikle 30 yaşın üzerindeki bireylerde düzenli olarak HPV testi yaptırılması tıp dünyası tarafından önerilmektedir. Buna ek olarak hekim tarafından gerekli görüldüğü farklı durumlarda da HPV virüsü testi yapılması gerekebilir. HPV tarama testi temel olarak rahim ağzı kanserleri ve diğer bazı kanser türleri için yüksek risk oluşturan HPV 16, 18 ve farklı HPV türlerini araştırarak bu kanser türleri açısından risk altında olan bireylerin tespit edilmesine yardımcı olur.

HPV Testi Nasıl Yapılır?

HPV testinin gerekliliği hakkında bilgi sahibi olan, yaptırmak isteyen veya hekimleri tarafından HPV testi yaptırması önerilmiş olan bireylerin birçoğu kadınlarda HPV testi nasıl yapılır, ağrılı bir işlem midir gibi sorulara yanıt aramaktadır. HPV DNA testi nedir ve HPV kan testi nedir gibi sorular da yaygın olarak karşılaşılsa da bu test bir DNA testi veya kan testi olmayıp rahim ağzından alınacak hücre örneklerinin laboratuvar koşullarında incelenmesi şeklinde yapılır. Korkulanın aksine HPV testi bir dakikadan daha az süren, çok kısa, basit ve ağrısız bir işlemdir. Buna karşın kanserden korunma başta olmak üzere sağlık açısından pek çok riske karşı önlem alınmasına yardımcı olacak oldukça faydalı bir uygulamadır. Düzenli sağlık taramalarının bir parçası olabileceği gibi genital bölgede tespit edilen bir siğilin nedeninin araştırılması gibi bir durumda da yapılabilen HPV testi kadınlar içindir ve herhangi bir hazırlık süreci gerektirmez. 15-20 saniye gibi kısa bir süre içerisinde tamamlanan bu testten kesinlikle korkulmamalıdır.

Erkeklerde HPV Testi Nasıl Yapılır?

Günümüzde erkeklerde HPV virüsü testi olarak adlandırılabilecek onaylanmış bir test maalesef bulunmamaktadır. Uygulamada olan HPV tarama testleri yalnızca kadınlar için uygundur. Fakat virüs kendini genital bölgede oluşturduğu siğillerle belli ettiğinden genital organları çevresinde siğil oluşumu gözlemleyen erkekler derhal hekime başvurmalı ve muayeneden geçmelidir. Cinsel anlamda aktif olan erkeklerin eşleri de durumun fark edilmesinin ardından 30 yaşın üzerinde olmasa dahi mutlaka muayeneden geçmeli, gerekli jinekolojik muayenelerin tamamlanmasının ardından derhal HPV testi yaptırmalıdır.

Kadınlarda HPV Testi Nasıl Yapılır?

HPV testi doktor, hemşire veya ebeler tarafından uygulanabilir. İşlem öncesinde hastanın bir jinekolojik muayene koltuğuna oturması istenir. Testin yapılmasında kullanılan spekulum adlı metal veya plastikten yapılmış özel bir alet, sağlık profesyoneli tarafından vajinanın içerisine yerleştirilir. Bu alet vajina duvarlarının ayrılmasını sağlayarak test için gerekli olan örneğin alınacağı serviks bölgesinin net bir şekilde görülebilmesini sağlar. Spekulum adlı alet vajina içerisine kapalı olarak yerleştirilir, spekulumun görülebilmesi için içeride bir miktar açılır. Bu açılma esnasında hasta çok az bir baskı hissedebilir, örnek alınırken ise çok hafif bir şekilde fırçanın sürtünmesini hissedebilir. Bunun haricinde işlem ağrısızdır ve hastalar herhangi bir acı hissetmez.Ardından küçük bir spatula veya bir fırça yardımıyla serviksten örnek hücreler alınır. İşlem yalnızca bundan ibarettir ve aletin çıkartılması ile son bulur. Alınan örnek hücreler incelenmek üzere ilgili laboratuvarlara gönderilir. HPV testi smear testi ile aynı şekilde yapılır, bu nedenle gerekli görüldüğünde smear testi ile birlikte de uygulanabilir.

HPV Testi Ne İçin Yapılır?

HPV testi aşağıdaki durumlardan herhangi biri halinde hekiminiz tarafından önerilebilir:

  • 25 yaşın üzerindeyseniz pap-smear testi yerine,
  • 30-65 yaş arasındaysanız pap-smear testi ile birlikte,
  • Pap-smear testi sonucuda anormal hücre tespit edildiyse veya sonuçlar net değilse,
  • Bağışıklık sisteminiz zayıfsa veya bağışıklık sistemini baskılayıcı ilaçlar kullanıyorsanız,
  • Daha önceden rahim veya servikse ilişkin sorun yaşadıysanız veya teşhis edilmiş hastalıklarınız var ise,
  • Genital bölgenizde siğil oluşumu söz konusu ise,
  • Eşinizde HPV enfeksiyonu var ise veya olabilme ihtimali söz konusu ise HPV testi yaptırmalısınız.

HPV Testi Sonucu

HPV tarama testi sonucu, testin yapılmasından en geç birkaç hafta sonra alınabilir. Sonuçlar ilgili laboratuvarın uzman hekimleri tarafından değerlendirilerek rapor şeklinde hazırlanır ve testi isteyen hekiminiz tarafından değerlendirilir. İki sonuç türü vardır:

  • Test Sonucu Negatif

HPV testi negatif olarak sonuçlandıysa, bu durum sağlıklı olduğunuz anlamına gelir. Dolayısıyla herhangi bir şey yapmanıza gerek yoktur. Eğer test jinekolojik sağlığınıza ilişkin bir sorunun nedenini araştırmaya yönelik olarak yapıldı ise bu durumda hekiminiz sorunun nedenine yönelik daha farklı araştırmalar yapmak isteyebilir. Rutin sağlık kontrollerinizin bir parçası olarak HPV virüsü testi yapıldı ise hekiminiz sizi bilgilendirdikten sonra bir sonraki muayene tarihinizi belirler.

  • Test Sonucu Pozitif Fakat Servikal Hücreler Normal

Test sonucunuzun pozitif olması virüsü barındırdığınızı, fakat virüsün servikal hücrelerinizde anomaliye neden olacak bir etkiye yol açmamış olduğunu gösterir. Bu durumda ne yapılması gerektiği hekim tarafından yapılacak olan muayene ve değerlendirmelere bağlı olarak değişkenlik gösterir. Çoğu durumda servikal hücrelerin durumuna yönelik sıkı bir takip başlatılır. Bu süreç dikkatli bir bekleme süreci olarak değerlendirilebilir.

  • Test Sonucu Pozitif ve Servikal Hücreler Anormal

Test sonucunun pozitif çıkması ve servikal hücrelerin anormal tespit edilmesi halinde hekiminiz serviksten biyopsi alarak daha detaylı bir inceleme yapılmak üzere laboratuvara gönderebilir. Bazı durumlarda kolposkopi adı verilen yöntemle serviks hücreleri büyüteç benzeri lensler yardımıyla ışık altında daha net bir şekilde gözlemlenebilir. Bu incelemelerin sonuçlarına bağlı olarak serviksteki anormal hücrelerin bölgeden çıkarılması önerilebilir. Tedavi planı hastanın sağlık durumuna ve yapılacak ileri tanı testlerinden elde edilecek sonuçlara göre şekillendirilir.

Düzenli olarak HPV taramasından geçmek rahim ağzı kanserini çok büyük oranda önler. Eğer siz de HPV virüsü testi nasıl yapılır, HPV tarama testi nasıl yapılır, HPV dna testi nasıl yapılır, HPV testi fiyatı nedir gibi sorulara yanıt arıyorsanız ve sağlığınıza önem veriyorsanız kadın hastalıkları uzmanına danışarak HPV testi hakkında bilgi alabilir, ardından testinizi yaptırabilirsiniz. Muayene talepleriniz ve tüm sorularınız için 444 39 49 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.