Tüp Bebek Tedavisinde Anestezi Yapılır mı?


Kadın Hastalıkları ve Tüp Bebek Uzmanı

Doktora Sorun

Kişinin fizyolojik ve zihinsel sağlığını etkileyen pek çok rahatsızlık, aynı zamanda hormonların sağlıklı işleyişini de etkiler ve kısırlık gibi üreme problemlerine neden olabilir.

Kadında ve erkekte çeşitli anomaliler, bağışıklık sistemi hastalıkları, enfeksiyonlar ve hormonal denge üzerinde etkili olan hipotalamus, tiroit bezi, hipofiz ve böbrek üstü bezi gibi kısımlarda görülen bozukluklar sonucu farklı doğurganlık problemleri görülebilir.

Bu gibi durumda kişilerin çocuk sahibi olabilmesi için geliştirilmiş bazı yardımcı üreme yöntemleri bulunur. Tüp bebek tedavisi bunlar içerisinde en sık tercih edilen yöntemlerden biridir.

Tüp Bebek Tedavisi Nedir?

Gebeliğin kendiliğinden gerçekleşemediği bazı durumlarda kadından alınan yumurta hücresi ile erkekten alınan sperm hücresi dış ortamda steril bir kap içerisinde bir araya getirilir ve bu sayede döllenme ile embriyo oluşumu sağlanmış olur.

Invitro fertilizasyon (IVF) ve mikroenjeksiyon (ICSI) olmak üzere iki farklı şekilde gerçekleştirilen bu yardımcı üreme yöntemi, halk arasında tüp bebek tedavisi olarak adlandırılır. Tedavi, başlıca yedi adımda gerçekleşir:

Birinci adımda yumurta hücresinin gelişmesini teşvik etmek için yumurtalıklar uyarılır. Bazı hormon takviyeleri ile yumurtalıkların birden fazla yumurta hücresi üretmesi sağlanır ve bu sayede tüp bebek yönteminin başarı şansı büyük oranda artırılmış olur.

İkinci adımda ise yumurta hücresinin olgunlaşma düzeyi ultrason gibi görüntüleme yöntemleri ile kontrol edilir ve gerekirse kandaki hormon seviyeleri değerlendirilir.

Bu şekilde yumurtlamanın tetiklenmesi ve döllenmeye uygun yumurta hücresinin elde edilmesi için en uygun zaman belirlenir. Üçüncü adımda bir hCG enjeksiyonu ile yumurtlama tetiklenir ve yumurta hücresinin foliküllerden çıkarılması planlanır.

Yumurta hücrelerinin cerrahi girişim ile çıkarıldığı dördüncü adım, yumurta toplama işlemi olarak da adlandırılır.

Bu adımda yumurtanın etrafını saran folikül yapısı bir iğne yardımıyla delinir ve içerisinde bulunan olgunlaşmış yumurta hücresi çıkarılır. Beşinci adımda baba adayından sperm elde edilir.

Altıncı adımda yumurta hücrelerinin, sperm hücreleri tarafından döllenmesi sağlanır. Laboratuvar ortamında uygun şartlarda bir araya getirilen bu hücreler, yaklaşık 37 derece sıcaklıkta, kuluçka dolaplarında saklanır. Kısa süre sonra döllenmenin gerçekleşip gerçekleşmediği kontrol edilir.

Embriyo olarak adlandırılan döllenmiş yumurta hücresinin rahim boşluğuna aktarıldığı yedinci adım itibariyle tüp bebek uygulaması tamamlanır ve embriyonun rahim yüzeyine güvenli şekilde tutunması beklenir.

Tüp Bebek Tedavisinde Anestezi Yöntemleri

Tüp bebek tedavisi genel olarak ağrısız ve acısız bir yöntemdir. Bu yöntemin ilk aşamalarında kişiye yalnızca hormon takviyesi gibi cilt altından enjeksiyonla gerçekleştirilen tedaviler uygulanır ve yumurtanın gelişimi desteklenirken hasta takip edilir. Bu aşamalarda herhangi bir anestezi uygulaması söz konusu değildir.

Tüp bebek tedavisi ile ilgili ilk girişim, yumurta hücrelerini çıkarmak için ameliyathane ortamında gerçekleştirilen yumurta toplama işlemidir.

Bu işlem sırasında ağrı duyusunu azaltmak; anne adayının hem fiziksel hem de zihinsel açıdan daha kolay uyum sağlamasına yardımcı olur. Bu nedenle anestezisiz yumurta toplama işlemi tercih edilmez ve işlem öncesi mutlaka sedasyon uygulanır.

Bunun sonrasında yapılan embriyo transferi işlemi ise yumurta toplama işlemine göre çok daha kolay uygulanan, ağrısız bir işlemdir.

Tüp bebek tedavisinin en önemli ve son aşaması olan embriyo transferi, laboratuvar ortamında suni yollarla döllenmiş olan yumurta hücresinin kadının rahim boşluğuna yerleştirilmesidir.

Bu işlem uygulanırken kişi, normal vajinal muayene pozisyonunu alır ve hekim tarafından vajinaya yerleştirilen spekulum aracılığıyla rahim boşluğu görüntülenir. Daha sonra vajina ve rahim yüzeyi steril serum sıvısı ile temizlenir.

Transfer edilecek olan embriyo hücreleri uygun bir kateter aracılığıyla rahim boşluğuna ulaştırılır ve aynı anda karın yüzeyinden ultrason ile görüntüleme yapılır.

Embriyo transferi son derece kısa süren ağrısız ve acısız bir işlemdir. Hasta işlemden sonra 30 dakika kadar dinlendirilir ve evde istirahat önerilir.

Yumurta Toplama İşleminde Anestezi Yapılır mı?

Yumurtalar döllenmeye uygun şekilde olgunlaşıp geliştiğinde öncelikle bu hücreleri çatlatmak için çatlatma iğnesi olarak bilinen farklı bir hormonal iğne uygulanır. Bu uygulamadan yaklaşık 36 saat sonra yumurta hücreleri olgunlaşır ve toplanmaya hazır hale gelir.

Bu nedenle yumurta toplama işlemi, çatlatma iğnesinin yapılışından 34-36 saat sonraya planlanır. Ameliyathane ortamında steril şartlarda yapılan bu işlem için sıklıkla düşük doz anestezi uygulanır. Kişi ameliyathaneye alınır.

Anestezi uygulamasının yapılmasıyla birlikte ağrı ve acı duyumu değerlendirilir. Uygun anestezik etki sağlandığında işlem başlatılır.
Negatif basınç oluşturulmuş bir iğne aracılığıyla, ultrason görüntüsü altında, vajinal yoldan yumurtalıklara ulaşılır.

Negatif basınçlı iğne ile yumurtalıklarda bulunan ve olgunlaşmış görünen tüm yumurta hücreleri, tek tek toplanır ve toplanan her bir yumurta uygun bir kaba alınır.

Yumurta toplama işleminin süresi toplanan yumurta sayısına göre değişiklik gösterir. Genellikle tüp bebek tedavisinin gerçekleşebilmesi için yaklaşık 10 yumurta hücresi yeterli olur ancak bu sayı kişinin yaşına, eşlik eden hastalık durumuna, vücudun tedaviye vermiş olduğu yanıta göre değişiklik gösterir.

Bazı durumlarda tedavinin tüm basamakları eksiksiz olarak uygulanmış olsa dahi yalnızca 1 yumurta hücresi elde edilebilirken, aynı tedavi yöntemi ile tek seferde 30’dan fazla yumurta hücresinin toplanması da mümkündür.

Dolayısıyla yumurta toplama işleminin süresi toplanan yumurta sayısına göre değişir ancak genellikle bu işlemin 20 ile 30 dakika arasında tamamlandığı söylenebilir.

Yumurtaların toplanması ve uygun koşulların sağlandığı laboratuvar kabına alınması ile işlem sonlandırılır ve negatif basınçlı iğne hastanın rahim boşluğundan çıkarılır.

Ameliyathane ortamında yapılan bu girişim tamamlandıktan sonra kişi, kanama ve anestezi takibi açısından yaklaşık 1-2 saat kadar gözlem altında tutulur. Daha sonra herhangi bir komplikasyon gelişmezse aynı gün taburculuk planlanır ve hastaya istirahat önerilir.

Tüp bebek tedavisi acı verir mi, tüp bebekte lokal anestezi ve diğer bölgesel anestezi uygulamaları tercih edilebilir mi gibi daha detaylı sorularınız için 444 39 49 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz. Bahçeci Tüp Bebek Merkezi