Spiral Kısırlık Yapar mı?


Kadın Hastalıkları ve Tüp Bebek Uzmanı

Doktora Sorun

Günümüz dünyasında erkekler ve kadınlar tarafından kullanılabilen birçok doğum kontrol yöntemi mevcuttur. Erkekler açısından kondom kullanımı oldukça yaygınken, kadınlar arasında ise spiral kullanımı tercih edilir.

Spiral, çoğu kadın için hem etkili hem de güvenli bir doğum kontrol yöntemi olarak kabul edilir. Bunun yanında oldukça uzun ömürlü olması kullanımının yaygınlaşmasının bir diğer sebebidir. Peki spiral nedir, kısırlık yapar mı veya zararlı mıdır?

Spiral Nedir?

Spiral (RİA), rahim içi araç anlamına gelir ve “T” şeklinde bir yapıya sahiptir. Spiral nedir sorusunun en basit ve açıklayıcı tanımı bu şekilde yapılabilir. Bu aracın temel amacı, spermin yumurtalara ulaşmasını engelleyerek döllenmeye mani olmasıdır. Böylelikle hamileliğin önüne geçilir. Spiral plastik yapıda üretilir ve çevresi bakır tellerle sarılmıştır.

“T” şeklinde olmasının sebebi rahmin iç duvarının yapısına uygun bir şekilde tasarlanmasıdır. Spiralin rahimden kolay bir şekilde çıkarılmasını sağlamak amacıyla alt kısmında ipler kullanılır. Rutin kontroller yapılacağı zaman spiralin bu ipler yardımıyla kontrolü sağlanır ve rahimde doğru noktada bulunup bulunmadığı kontrol edilir.

Bakır spirallerle birlikte günümüzde hormonlu spirallerin de kullanımı oldukça yaygındır. Hormonlu spirallerin içerdiği progesteron hormonu, gebeliğe karşı korumanın güçlendirilmesidir.

Spiral Kısırlık Yapar mı?

Spiral taktırmak kısırlık yapar mı sorusu, spirallerin üretilmeye başladığı ilk zamanlarda yeterli çalışmaların yapılamaması nedeniyle belirsizlik oluşturmuştur. Ancak günümüzde yapılan çalışmalar spirallerin kısırlığa sebebiyet vermediğini kanıtlamıştır.

Steril şartlarda üretilen ve uygulaması steril koşullar altında yapılan spirallerin kadınlar üzerinde kısırlığa yol açan hiçbir zararı yoktur. Özellikle bakır spiraller kullanım açısından herhangi bir zararlı etkiye sahip değildir.

Hormonlu spiraller progesteron hormonu içerir ve bu nedenle hekim tarafından değerlendirilen, uygun kişiler için tercih edilir. Spiral kullanımı bir risk oluşturmasa da, steril ortamlarda gerçekleştirilmeyen uygulamalar sağlık açısından zararlı olabilir. Böyle durumlarda rahim içerisinde enfeksiyon ve buna bağlı riskler oluşabilir.

Uygun koşullarda spiral takılmasına karşın nadir de olsa enfeksiyon riski söz konusudur. Bunun önlenmesi amacıyla spiral uygulaması yaptıran kadınların rutin kontrollerine aksatmadan gitmeleri gerekir.

Spiral Kanama Yapar mı?

Spiral bele ağrı yapar mı ve spiral kanama yapar mı sorusu kadınlar arasında merak konusudur. Spiral takıldıktan sonra koruyuculuk anında başlar. Ancak rahim içerisine takılan aletin rahme uyum sağlaması amacıyla ilk 15 gün süresince cinsel ilişkiye girilmesi önerilmez.

Doktorun talimatları doğrultusunda ise 2. haftadan sonra cinsel ilişkiye korunmasız bir şekilde girilebilir.

Spiralin takılmasını takip eden ilk 10 gün kadınlarda lekelenme ve kanamaların görülmesi normal olarak kabul edilir. Hatta takılan hormonlu spiraller sonucunda bazı durumlarda 3 ay süresince kanama olması normaldir.

İlişki sonrasında kanama meydana gelmesi de olası bir durumdur. Ancak ilişki sonrasında veya normal zamanda görülen kanamaların aşırı miktarda olması tehlikeli bir durumu işaret edebilir. Bu nedenle böyle bir durumla karşılaşan kadınların uygulamayı yapan doktora veya herhangi bir sağlık kuruluşuna başvurmaları gerekir.

Spiralin takılmasından sonra meydana gelen yoğun kanamalar genel olarak spiralin kaydığının ve doğru yerde bulunmadığının işaretçisidir. Böyle durumlarda takılan spiralin doğum kontrolünü sağlayamayacağı da unutulmamalıdır.

Hormonlu Spiral Zararları

Hormonlu spirallerin kullanımı oldukça kolaydır. İlk olarak spiralin takıldığı günden 4-6 hafta sonrasında uygulamayı yapan doktor kontrol amaçlı spiral takılan kişiyi muayene eder. Bu rutin kontrol dışında hormonlu spiralin kadınlar tarafından ayda bir iplerinden yerinde olup olmadığına dair kontrolün yapılması yeterlidir.

Genel olarak kullanılan spiralin 5 yıla kadar koruyuculuğu mevcuttur. Hamile kalmaya karar veren kadınların hekimlerine başvurarak spirali doktor kontrolünde çıkarttırması gerekir.

Spiral kullanımının bırakılmasından sonra hekim tarafından aksi önerilmedikçe bir sonraki yumurtlama dönemi itibariyle gebelik düşünülebilir. Doğum kontrolünün güçlendirilmesinin yanında adet dönemleri sancılı ve yoğun kanamalı geçen kadınların tedavisi amacıyla bakır spiraller yerine hormonlu spiraller kullanılabilir.

Progesteron hormonu içeren bu spiraller adet kanamalarının daha az ağrılı geçmesini sağlarken koruyuculukları %100’e yakındır. Bakır spirallerde ise spiral kayması riskinden dolayı çok düşük de olsa gebelik ihtimalinden bahsedilebilir. Tüm bunların yanında hormonlu spiral zararları da sıklıkla merak edilen bir konudur.

Çok şiddetli olmamakla birlikte hormonlu spirallerin bazı kişilerde yan etkiler oluşturması söz konusu olabilir. Bunun haricinde hem bakır hem de hormonlu spiraller takılırken kramp, hafif kanamalar, rahatsızlık hissi, alt karın veya eklemlerde ağrı, bel ağrısı ve baş dönmesi gibi yan etkiler olabilir.

Hatta bazı kadınlarda memelerde hassaslık oluşması ve akne miktarının artması gibi yan etkiler de görülür. Ancak bu yan etkilerin görülme olasılığı düşüktür.

Spiral Fiyatı Nedir?

Spiral fiyat konusu hormonlu spiraller ve normal spiraller arasında değişkenlik gösterir. Hangi markaya ait ve hangi malzemeden üretilen spiralin tercih edilmesi gerektiğine hekiminiz tarafından yapılacak muayene sonrasında sağlık durumunuz ve kişisel tercihleriniz göz önünde bulundurularak karar verilir.

Farklı amaçlarla kullanıma uygun farklı spiral türleri bulunduğundan fiyat konusunda işlemin yapılacağı sağlık kuruluşuna danışılmasında fayda vardır.

Rahmin yapısına uygun bir spiralin tercih edilmesi önemlidir. Bu nedenle seçim yapılırken spirali takacak olan uzman ve ekibinin yönlendirmeleri dikkate alınmalıdır. Spirallerin diğer doğum kontrol yöntemleri ile karşılaştırıldığında en büyük avantajları uzun ömürlü doğum kontrolü sağlaması ve rahatlığıdır.

Diğer doğum kontrolü ilaçlarında ve uygulamalarında sürekli kullanım söz konusu iken spiraller bir kez takıldıktan sonra çıkarılmadıkça ve yerinden oynamadığı sürece koruma sağlar.