Endometrium Nedir, Kalınlığı Ne Anlama Gelir?


Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı

Doktora Sorun

Anne karnında bebeğin gelişimini sürdürdüğü yer olan rahim, kadın üreme organlarından biri olup genel olarak kas dokusu ile kaplıdır. Yumurtalıkların, fallop tüpleri aracılığıyla bağlı olduğu rahim, aynı zamanda vajinaya açılır. Erkek üreme hücresi olan sperm ile yumurtanın fallop tüplerinde bir araya gelmesiyle döllenen yumurta, bir kaç gün içinde rahme ulaşarak gelişimini rahim içinde devam ettirir. Rahmin iç kısmı ise bez ve bağ dokularından oluşur. Tıpta endometrium olarak tanımlanan rahim içi doku, her ay adet döngüsü içinde kalınlaşarak olası gebeliğe karşı kendini hazırlar.

Beyinde yer alan hipotalamusun hipofiz bezini uyarması ile salınan LH ve FSH hormonlarının etkisiyle, rahim içi doku ya da farklı bir deyişle endometrium, embriyonun tutunması için kalınlaşır. Gebeliğin gelişmediği durumlarda ise yine hormonların etkisiyle rahim içi doku incelmeye başlar. Rahim içi dokunun dökülmesi ve dökülen dokunun vajinal yoldan atılması ile adet kanaması gerçekleşir. Endometrium kalınlığı kaç olmalı sorusunu yanıtlamadan önce endometrium nedir bunu iyi anlamak gerekir.

Endometrium Nedir?

Ergenlik dönemine girilmesiyle birlikte farklılaşan hormonal düzen, rahimde birtakım değişikliklere yol açar. Ortalama her 28 günde bir gerçekleşen adet kanaması aslında rahim içi zarı olarak da bilinen endometriumun eski haline dönmesiyle oluşur. Üreme çağındaki her sağlıklı kadının vücudu, belirli bir düzen içinde üreme için kendini hazırlar. Beyinden salınan hormonların kana karışmasıyla birlikte yumurtalıklar uyarılır ve olgunlaşmaya başlar. Olası gebelik ihtimaline karşı rahim de salınan hormonların etkisiyle değişime uğrar.

Rahim içi doku, rahim içi duvarı ya da rahim içi zarı olarak tanımlanan endometrium, rahmin iç dokusuna verilen isimdir. Salkıma benzer hücrelerden oluşan rahim, gebelik süresi boyunca gelişen ve ağırlaşan bebeği sağlıklı bir şekilde taşımak için iç dokusunu hormonların etkisiyle düzenler. Aynı zamanda endometrium, gebeliğin oluşma ihtimaline karşı her adet döneminde bir miktar kalınlaşır. Bunun sebebi fallop tüplerinde yumurtanın döllenmesiyle meydana gelen embriyonun, rahim içine rahatça tutunmasını sağlamaktır.

Gebeliğin oluşmadığı durumlarda ise yine hormonların etkisiyle endometrium dökülerek incelmeye başlar. Endometriumun dökülmesi ile birlikte adet kanaması oluşur. Bu işlem her ay düzenli olarak devam eder. Endometrium ne demek sorusunun yanıtı bu şekilde verilebilir. Endometrium kalınlığı ise ultrason eşliğinde ölçülebilir. Endometrium kalınlığı, gebelik oluşumu ve gebeliğin sağlıklı bir doğumla sonuçlanması için son derece önemlidir.

Endometrium Kalınlığı Ne Anlama Gelir?

Rahim içi doku, olası gebeliğe karşı her ay düzenli olarak bir miktar kalınlaşır. Bu yüzden endometrium kalınlığı, adet döngüsünün kaçıncı gününde olunduğu ile yakından ilişkilidir. Adet kanamasının olduğu ilk günden beşinci güne kadar endometrium, 1 ile 4 mm. arasında kalınlığa sahiptir. 5. günden sonra salgılanmaya başlayan ve kan düzeyinde artış gösteren östrojen hormonunun etkisiyle 14 mm.’ye kadar kalınlaşır.

Ovulasyon dönemi olarak bilinen yumurtlama zamanında ise bu kalınlık 20 mm.’ye kadar artabilir. Menopoz döneminde ise üreme gerçekleşmeyeceğinden endometrium kalınlaşması olmaz ve rahim içi duvarın kalınlığı 5 mm. ve altında olmalıdır. Endometrium kalınlığı 12 mm gibi bir bilgi tek başına bir şey ifade etmez.

Endometrium ölçümünün adetin kaçıncı gününde yapıldığı, kişinin yaşı ve menopoz varlığı gibi pek çok etken ile birlikte değerlendirilmelidir. Endometriumun normalden daha kalın olması durumu, endometrial hiperplazi olarak tanımlanır. Rahim içi dokunun normalden fazla kalınlaşması her zaman kanser varlığına işaret etmese de tedavi edilmemesi durumunda endometrium kanseri olarak bilinen oluşuma yol açabilir.

Endometrium kalınlaşması riski daha ziyade, menopoz dönemi öncesinde bulunan 40 yaş ve üstü kadınlarda, sıklıkla adet düzensizliği ve özellikle adet gecikmesi yaşayan kişilerde, şişmanlık, obezite, diyabet, polikistik over sendromu gibi rahatsızlığı olanlarda ve uzun süre boyunca progesteron ile dengelenmemiş östrojen hormonu içerikli ilaç kullanan kadınlarda yüksektir. Endometrium belirtileri olarak bilinen rahim duvarı kalınlaşması varlığında en sık karşılaşılan belirti, adet döneminde normalden fazla miktarda ve çok daha uzun süre ile görülen kanamalardır.

Adet kanamalarının miktarının ve süresinin artmasına eşlik eden karın ve kasık bölgesi ağrıları gibi belirtiler endometrial hiperplazi şüphesini artırır. Rahim içi dokunun, salınan östrojen hormonu ile kalınlaşmasına karşılık olarak salınan progesteron hormonu, endometriumun dökülerek eski haline gelmesini sağlar.

Endometrium çift duvar kalınlığı normalden fazla olduğunda ya da farklı bir deyişle endometrial hiperplazi varlığında oluşan kanama süresindeki ve miktarındaki artış progesteron hormonunun etkisiyle oluşmaz. Aksine endometriumun östrojen ile aşırı olarak kalınlaşması sonucu oluşan dökülme ile ortaya çıkar.

Endometrium kanseri vakalarında ise kalınlaşan endometriumda bulunan hücreler farklı bir yapılaşma sergiler. Atipik endometrial hiperplazi olarak adlandırılan bu duruma zamanında müdahale edilmemesi, endometrium ca oluşumuna yol açabilir. Endometrium kanseri belirtileri konusuna geçmeden önce endometrium ca nedir bunu iyi kavramak gerekir.

Endometrium Kanseri

Kadın üreme sisteminden kaynaklı en sık görülen kanser türü, endometrium kanseridir. Yüz binde 7.9 oranında görülen endometrium kanseri, rahim içi zarında yer alan normal hücrelerin farklılaşarak çoğalması ile oluşur. Rahim kanseri olarak da bilinen hastalık, sıklıkla menopoz dönemindeki kadınlarda görülse de, her yaşta oluşabilir. Rahim duvarının ölçümü ile görülen endometrium kalınlaşması, tek başına kanser tanısı için yeterli olmadığından, kesin tanı için biyopsi yada küretaj yapılarak alınan doku, patoloji laboratuvarında incelenir.

Endometrium ca evreleme yapıldıktan sonra tümörün uterusla sınırlı olup olmadığı, pelvik lenf nodu tutulumu varlığı ya da uzak metastaz olup olmadığı anlaşılır. Endometrium kanseri evrelemesine göre operasyonun türü değişiklik gösterse de çoğunlukla tedavi amacıyla halk arasında kapalı ameliyat olarak bilinen laparoskopik cerrahi yöntemi ile rahim tamamen alınır. Erken teşhis edilmiş ve ilerlememiş vakalarda, yapılan cerrahi operasyon sonrasında çoğunlukla ek bir tedavi gerekmez. Ancak ameliyatla alınan dokunun incelenmesinden sonra gerekli görülmesi durumunda radyoterapi ve kemoterapi gibi tedavi yöntemleri uygulanabilir.

Endometrium Kalınlaşması Belirtileri

Endometrium kalınlaşması çoğunlukla adet kanaması miktarındaki artış ve kanama süresinin uzaması ile karakterizedir. Endometriumun normal değerlerden daha kalın olması her zaman endometrium kanseri anlamına gelmese de tedavi edilmediğinde kansere dönüşebilir. Endometrium kanseri ya da farklı bir deyişle rahim kanseri varlığında ise kanser hücrelerinin rahim içinde sınırlı kalması durumunda belirtiler rahim içi dokunun kalınlaşması ile aynıdır.

Muayene sırasında rahim boyutunun normal sınırların üstünde olması, rahim dışında kitle bulunması, endometrium kanseri şüphesini güçlendirir. Ancak kanser oluşumundan bahsetmek ve kesin olarak tanısını koymak için endometrium biyopsisi ya da küretajı yapılmalıdır. Endometrium küretaj yöntemi ya da biyopsi ile endometriumdan alınan doku örneği patoloji laboratuvarında incelenir ve sonuca göre kanser tanısı kesin olarak koyulur.

Endometrium Küretaj Nedir?

Yapılan muayene ve ultrasonografi ile rahim içi dokunun normal değerlerin üzerinde olması ya da rahim dışında kitle görülmesi durumunda, kişinin kanser olup olmadığının netleştirilmesi için biyopsi ya da küretaj yapılması gerekir. Biyopside ince bir tüp ile rahim içinden hücre alınır ve patoloji laboratuvarına gönderilirken, küretaj işleminde ise rahim ağzı açılarak küret adlı aletle endometriumdan doku örneği alınır. Alınan doku örneği patologlar tarafından incelenir. Hastalar tarafından sıklıkla sorulan endometrium küretaj ne demek ve endometrium küretaj nedir sorusu bu şekilde yanıtlanabilir.

Endometrium kalınlaşması ve diğer tüm sorularınız için 444 39 49 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.