Aşılama (İnseminasyon) Nasıl Yapılır?


Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı

Doktora Sorun

İnfertilite (kısırlık) problemi yaşayan birçok çift, tıptaki gelişmelerle birlikte günümüzde çocuk sahibi olabilmekte. Kısırlık tedavisi yöntemlerinden bir tanesi de inseminasyon olarak da adlandırılan aşılama işlemidir. Yardımcı üreme teknikleri arasında en yaygın olarak kullanılan ve en basit tekniklerden bir tanesi aşılamadır.

Aşılama (İnseminasyon) Nedir?

Aşılama nedir sorusunun en kısa yanıtı, çocuk sahibi olmak isteyen bir çiftte erkekten sperm hücrelerinin alınarak döllenme için uygun hale getirilmesi ve anne adayının rahmine bırakılmasıdır. Gebeliğin oluşma şansını %30’lara kadar çıkarabilen bu yöntem, tüp bebek tedavisi alması gerekmeyen hastalar için uygun bir seçenektir. Daha kolay, hızlı ve az maliyet gerektiren bir işlem olması nedeniyle kısırlık sorunu ile başvuran kişilerde yapılan genel muayeneler sonrasında çok ciddi bir soruna rastlanmaması durumunda genellikle ilk seçenek olarak aşılama tedavisi yapılır.

Bir yıl düzenli ve korunmasız ilişkiye rağmen bebek sahibi olamayan çiftlerde aşılama tedavisine karar verilmeden önce üreme sağlığının araştırılmasına yönelik bazı testlerin uygulanması gerekir. Kadında ultrasonografik inceleme, jinekolojik muayene, tüplerin durumunun araştırılması ve hormon seviyelerinin incelenmesi; erkekte ise sperm analizi gibi testlerin uygulanmasının ardından çift için hangi üreme tedavisinin uygun olduğuna karar verilir. Her iki tüpü de tıkanmış durumda olan kadınlar ve semen analizinde sperm sayısının çok düşük olduğu tespit edilen erkekler doğrudan tüp bebek tedavisine yönlendirilmelidir. Hangi yöntemin uygulanması gerektiğini belirlemede kadının yaşı ve yumurta rezervi gibi faktörler de dikkate alınır. Genel olarak:

  • Erkekte boşalma sorununun bulunması
  • Semendeki sperm sayısında hafif bir düşüklük olması
  • Cinsel birlikteliği önleyen vajinismus ve benzeri sağlık sorunlarının varlığı
  • Kadında polikistik over sendromunun bulunması
  • Şiddetli olmayan endometriozis vakaları
  • Nedeni bilinmeyen (idiopatik) kısırlık olgularında aşılama tedavisi en uygun seçenek olmakla birlikte bu gibi sorunları bulunan çiftlerde aşılama işlemi başarılı bir şekilde uygulanmaktadır.

Aşılama Nasıl Yapılır?

Çocuk sahibi olmak isteyen çiftlerde üreme sağlığının araştırılmasına yönelik olarak yapılacak olan muayene ve tetkiklerin sonuçlarına bakılarak aşılama yapılması uygun görülen hastalar öncelikle süreç hakkında bilgilendirilir. Aşılama tedavisi için öncelikle sağlıklı bir yumurtaya ihtiyaç vardır. Anne adayının adetleri düzenli ise yumurta takibi yapılır. Aşılamanın zamanlaması gebeliğin elde edilebilmesi açısından oldukça önemlidir. Yumurta folikülü belirli bir boyuta ulaştığı zaman çatlatma iğnesi olarak da bilinen HCG iğnesi uygulanır. Aynı zamanda yumurtalıkları uyaran haplar da kullanılabilir. Yumurtalığın gebelik için hazır olduğu en doğru zaman belirlenerek aşılama işlemi gerçekleştirilir.

Aşılamadan önceki 3 günlük süre içerisinde erkeğin cinsel ilişkiye girmemiş ve herhangi bir şekilde ejekulasyon (boşalma) yaşamamış olması gerekir. İşlem öncesinde erkekten uygun bir ortamda mastürbasyon yoluyla sperm örneği vermesi istenir. Bu şekilde alınan sperm hücreleri özel ve steril bir kap içerisinde laboratuvar ortamına gönderilir. Meninin sıvı hale gelmesinin ardından özel teknikler yardımıyla yıkama adı verilen işlem uygulanır. Hazırlanan örnek içerisinden en sağlıklı ve en kaliteli spermler belirlenerek ayrıştırılır, ince bir kateter kullanılarak rahim boşluğunun içerisine enjekte edilir. Bu işlem gerçekleştirilirken anne adayı jinekolojik muayene pozisyonuna getirilir. Toplamda yaklaşık 5 dakika içerisinde işlem sonlanır.

Aşılama Ne Zaman Yapılır?

Yumurta çatlatma iğnesi olarak da bilinen HCG iğnesinin yapılmasından 36 saat sonra, aşılama işleminin uygulanması gerekir. Yumurtlama ve folikül gelişiminin hassas bir şekilde takip edilmesi, aşılamanın tutması için yapılması gerekenler arasında en önemli hususlardan bir tanesidir. İşlemin yanlış zamanda yapılması gebeliğin oluşma ihtimalini önemli ölçüde düşürür. Bu nedenle işlem öncesi takip ve aşılama süreci, alanında uzman hekimler tarafından titizlikle yürütülmelidir. İlk seferde her zaman başarı elde edilemeyebilir. Bu durumda işlemin tekrarlanmasında fayda vardır. 4 kez tekrarlanan aşılama tedavisinden sonra halen olumlu sonuç elde edilememiş olması halinde farklı tedavi seçeneklerine geçilmesi gerekir.

Aşılama Tedavisi ve Sonrası

Aşılamanın tuttuğunun belirtileri, anne adaylarının en çok merak ettiği konulardan bir diğeridir. Aşılamadan sonra dikkat edilmesi gerekenler konusunda işlem sonrasında hekim tarafından gerekli bilgi verilir. Tedavinin üzerinden 2 haftalık bir süre geçtikten sonra gebelik testi yapılmalıdır. İşlemin üzerinden geçen bu iki haftalık süreç boyunca hekim tarafından progesteron hormonu içeren ilaç kullanımı önerilebilir. Aşılama sonrası gebeliğin araştırılmasında kan testleri idrar testlerine oranla daha kesin sonuçlar verdiğinden kanda beta HCG hormonu düzeyini araştıran gebelik testi uygulanmalıdır. Sonucun pozitif olması durumunda aşılamadan 3 hafta sonra bebeğin görülebilmesi ve kalp atışlarının duyulabilmesi için ultrason muayenesine gidilmelidir.

Aşılamanın Tutması İçin Yapılması Gerekenler

Aşılamanın tutması için yapılması gerekenler, işlem öncesinde doktorunuz tarafından size aktarılır. Erkekten alınan sperm örneğinde sperm sayısının 1 milyona ulaşması başarı şansını yükseltir. Bunun için erkeğin işlem öncesi 3 gün ejekulasyon yaşamamış olması gerektiğinin üzerinde durulmalıdır. Bunun haricinde tedavi öncesi süreçte, işlem sırasında ve aşılama sonrasında hekiminiz tarafından verilen önerileri dikkate almanız, size reçetelenen ilaçları düzenli olarak kullanmanız ve kontrollerinize zamanında gitmeniz tedavideki başarı şansınızı yükseltecektir.

Aşılama ile Hamile Kalanlar

Aşılama sonrasında hamileliğin gerçekleşmesi durumunda süreç, doğal yöntemlerle oluşan gebeliklerle tamamen aynıdır. Tedaviden 15 gün sonra uygulanan gebelik testinin pozitif çıkması ve üçüncü haftada yapılacak olan ultrason muayenesinde fetüsün görülerek kalp atışlarının duyulabilmesi sağlıklı bir gebeliğin oluştuğunu gösterir. Aşılamanın tuttuğunun belirtileri konusunda en iyi örnek, aşılamadan sonra hamilelik belirtileri hissedilmesi olarak gösterilebilir. Göğüslerde ağrı, vajinal akıntı, sık idrara çıkma, mide bulantısı ve kusma gibi durumlar aşılamadan sonra gebelik belirtileri arasında gösterilebilir. Bu gibi belirtiler aşılama ile hamile kalanlar için genellikle normal olarak değerlendirilir.

Aşılama Fiyatları

Çocuk sahibi olmak isteyip normal yollardan bir gebelik elde edememiş olan çiftleri en çok endişelendiren konulardan bir tanesi de tedavilerin maliyetleridir. Özel hastanede ve devlet hastanesinde aşılama fiyatları farklı olabilmekte, aşılama işlemlerini uygulayan sağlık kuruluşlarında sunulan tedavi nitelikleri, kullanılan ekipman kalitesi, tedavi ekibinin uzmanlık derecesi gibi pek çok faktör değişkenlik gösterebilmektedir. Aşılama ücreti, tedavinin daha pratik ve zahmetsiz olması, daha az ekipman gerektirmesi gibi nedenlere bağlı olarak tüp bebek gibi diğer yöntemlere oranla daha uygun olarak değerlendirilebilir. Tıpkı tüp bebek tedavisinde ve diğer üreme tedavilerinde olduğu gibi aşılama yönteminde de başarı oranını en fazla etkileyen faktörlerden bir tanesi, tedaviyi uygulayan hekimlerin uzmanlık düzeyidir. Bu nedenle uzman kişiler tarafından uygulanmayan bir tedavi, aşılama yaptıranlar için maddi yükün yanı sıra zaman ve motivasyon açısından da kayıplara neden olacaktır.

Eğer siz de çocuk sahibi olmak isteyip henüz başarı elde edemediyseniz, hemen randevu alarak merkezimizde bulunan uzman hekimlerce yapılacak detaylı muayenelerden geçebilirsiniz. Yapılacak olan değerlendirmeler sonucunda hekiminizin uygun görmesi durumunda aşılama tedavisi için sürecinizi planlayabilirsiniz. Aşılama nasıl olur ve ücretleri nasıldır gibi soruların yanıtları, randevu ve tüm sorularınız için 444 39 49 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.