Ağrısız Doğum Nedir? Ağrısız Doğum İçin Yapılması Gerekenler


Kadın Hastalıkları ve Tüp Bebek Uzmanı

Doktora Sorun

Anne olmak harika bir yolculuğun başlangıcıdır. Yeni bir anne adayı iseniz, kesinlikle hem heyecan hem de korku gibi karışık duygular yaşayabilirsiniz. Gebe kaldığınızda, doğru beslenmeye çalışır ve büyüyen bebeğinizin gelişimine yardımcı olacak sağlıklı bir yaşam tarzını tercih edersiniz. Ancak doğum zamanı yaklaştığında ve muhtemelen bebeğinizi nasıl doğuracağınızı düşündüğünüzde gerginlik hissedebilirsiniz. Bebeğini doğal yolla doğuramayan ve yüksek riskli gebelik yaşayanlar için doğumda sezaryen yöntemi kullanılır.

Doğum kasılmalarının yarattığı şiddetli qğrı korkusuyla sezaryenle doğum yapmayı planlayan kadınlardan biriyseniz ağrısız doğum konusunda mutlaka bilgi almalısınız. Modern tıbbın ağrı yönetimi konusunda geldiği aşama sayesinde doğum sırasında kasılmaların yarattığı ağrı kabul edilebilir bir düzeye indirilebilmektedir, Peki, ağrısız normal doğum ya da bir diğer adıyla epidural doğum nedir?

Ağrısız Doğum Nedir?

Halk arasında prenses doğum olarak bilinen ağrısız doğum, epidural anestezi yöntemi kullanılarak uygulanır. Epidural anestezi, annenin bel kısmından özel bir enjeksiyon ile omurilik zarına girilmesi ve ağrıyı hissetmemesi için kateter yardımıyla anestezik madde uygulanması olarak tanımlanabilir. İlacın etkisini göstermesi yaklaşık 10-15 dakika sürer. Bu doğum şeklinde aktif doğum eylemi sırasında ağrının hissedilmemesi mümkündür, ağrı korkusu yaşayan ya da tolere edemeyen kadınlar için iyi bir seçenektir. Epidural doğum sırasında anne adayının bilinci açıktır fakat uygulanan anestezik maddenin etkisiyle acı ve ağrı hissetmez.

Ağrısız Doğum Olur mu?

Doğum sırasında neredeyse hiç ağrı hissetmeden bebeğinize kavuşabilirsiniz. Ağrısız doğum için epidural anestezi yapılır ve bu işlem anne adayının doğum kasılmalarına bağlı ağrı çekmesine engel olur. Epidural anestezi, bölgesel anestezi görevi görür. Spinal kanalda, omuriliğin yakınına enjekte edilen anestezik ilaç; karın, genital ve pelvik bölgelerde uyuşma hissine neden olur. Bu parçalardaki his kaybı, ağrıyı bloke eder ve ağrı hissinin beyne iletilmesini engeller. Böylece doğum sırasında uygulanan epidural enjeksiyon, doğum sürecinin ağrısız ve başarılı olmasını sağlar. Fakat epidural anestezi uygulamasının yapılabilmesi için doğum eylemi sırasında rahim ağzının açıklığının 3-4 cm mesafesine ulaşması gerekmektedir.

Ağrısız Doğumun Avantajları Nelerdir?

  • Ağrısız doğumun en büyük avantajı adından da anlaşılabileceği üzere doğum süreci boyunca anne adayının ağrı ya da acı hissetmemesidir. Kasılmalar hissedilebilir ancak ağrı önemli ölçüde azalır.
  • Anne adayının ağrısız doğum sırasında bilinci yerindedir ve muhteşem anı birebir takip edebilir.
  • Vajinal doğumun zorlaştığı durumlarda epidural yönteme geçilerek anne adayının daha fazla ağrı ya da acı hissetmesinin önüne geçilebilir.
  • Normal doğum sırasında oluşan ağrı, annede bebeği ve anneyi rahatsız eden stres hormonlarının salgılanmasına neden olur. Ağrısız doğum işleminde bu durum ortadan kalkar.
  • Pelvik ve vajinal kasları gevşeterek bebeğin kolayca inmesine yardımcı olur. Bebeğin doğum süresini önemli ölçüde azaltan ağrısız doğum sırasında annenin tansiyonu ve nabız hızı kontrol altında tutulabilir.
  • Ağrısız doğum sırasında acil bir şekilde sezaryene dönmek gerekirse, dönüş işlemi daha kolaydır.
  • Ağrısız doğum, sancıları hafifleterek annenin doğuma odaklanmasını sağlar. Gevşemeye yardımcı olur ve çoğu kadının doğum sırasında yaşadığı yorgunluk ve tahrişi önleyebilir, böylece doğum sonrası komplikasyon gelişme riskini azaltır.

Ağrısız Doğumun Riskleri Nelerdir?

Ağrısız doğum işlemi anne ve bebek için tamamen güvenli bir yöntemdir ancak anne adayında ateş, solunum problemleri, mide bulantısı, baş dönmesi, sırt ağrısı ve titreme gibi yan etkilere neden olabilir. Anne adayı epidural anestezi sonrası idrar yapma konusunda sorun yaşayabilir. Bazı durumlarda annede tansiyon düşüklüğü gözlenebilir. Annenin tansiyonunun düşmesi, bebekte de kalp atış hızının düşmesine neden olabilir. Aşırı düşme durumlarında da, acil sezaryen yapılabilir. Pelvik taban kasları gevşediği için bebeğin başı dönmeyebilir ve uyuşukluk nedeniyle kadının doğumun son aşaması sırasında aktif ıkınmayı yapamayabilir. Bu durumda, bebeğin doğması için vakum kullanılabilir veya doğumun sezaryene dönüştürülmesi gerekebilir. Kateter takılan bel bölgesinde ağrı ve baş ağrısı olabilir.

Normal Doğum Ne Kadar Acı Verir?

Gebeliğiniz süresince çocuğunuzla paylaştığınız muhteşem bağ, bebeğinizin gelişiyle doruğa ulaşır. Doğum sırasında yaşayacağınız ağrılar bebeğin sağlıklı bir şekilde doğum kanalından ilerlemesini sağlamak için yaşadığınız kasılmalardır. Kemik çatınızda darlık yok ve doğuma uygunsa, bebeğinizde pozisyonal bir problem yok ve size göre büyük değilse normal doğumu deneyebilirsiniz. Doğum süreci hakkında önceden bilgili olmanız, bebeği istemeniz ve kendinizi yapamayacağınız yönünde koşullandırma yapmamanız başarılı bir doğum eylemi için gerekli ön koşullardır. Genel olarak 4-5 cm rahim açıklığına kadar kasılmaların yaratacağı ağrıların toleransı kolaydır. Nefes ve hareket egzersizleri size bu süreçte destek olur. Aktif doğum eylemine geçtikten sonra yaşayacağınız kasılmalara bağlı ağrılar, ağrı eşiğine bağlı olarak şiddeti değişmekle beraber şiddetli olabilir. Doğum anı tamamlandıktan sonra tüm ağrılarınızın bir anda biteceğini kendinize hatırlatın. Ve hiçbir ağrının nedeni böyle güzel bir neden için olmayacağını da.

Spinal Doğum Nedir?

Spinal anestezi, ağırlıklı olarak sezaryen yöntemi uygulanılarak doğum yapan kadınlarda kullanılır. Anne adayının sadece belden aşağısı uyuşturulur ve doğum işlemi sırasında annenin bilincinin açık olması sağlanır. Böylece anne doğum sonrası hemen bebeğini görebilir.

Anne adayının karnı ve rahmi kesilerek bebeğin alınmasına dayalı bir cerrahi işlem olan sezaryen yöntemi, normal doğum yapamayan yüksek riskli gebelere uygulanır. Spinal doğum yönteminde de tıpkı epidural yöntemde olduğu gibi bel bölgesinden özel bir enjeksiyon yardımıyla omuriliğe girilir ve uyuşturucu madde verilir. Epidural yöntemde analjezik ilaç omurilik etrafındaki zarın dışına, spinal yöntemde ise zarın içine enjekte edilir. Ayrıca spinal anestezide ilaç verildikten bir iki dakika sonra uyuşma gerçekleşir. Bu süre epidural anestezide 15 dakikayı bulur. Epidural anestezi uygulamasında enjeksiyonun verildiği bölgeye kateter takılarak gerek görüldüğünde doz tekrarı yapılması sağlanır, spinal anestezi işlemi ise sadece bir kez yapılabilir.