Gebelikte Ne Sıklıkla Ultrasonografi Yapılmalı?


Kadın Hastalıkları ve Tüp Bebek Uzmanı

Doktora Sorun

Ultrasonografi, gebelik takibini son derece kolaylaştıran ve anne karnındaki bebeğin gelişiminde herhangi bir sorun olup olmadığının net şekilde tespit edilebilmesine imkan tanıyan bir görüntüleme teknolojisidir. Anne karnındaki ses dalgalarını yakalayarak ve bu sesleri görüntüye çevirerek bebeğin cinsiyeti, fiziksel özellikleri, organ gelişimi gibi pek çok konuda bilgi sahibi olmanıza yardımcı olan ultrasonografi sistemi, bebeklerin fiziksel ya da zihinsel açıdan anomali yaşayıp yaşamayacağını da ortaya koyar.

Bu sebeple sağlıklı bir gebelik ve doğum süreci için olmazsa olmaz unsurlar arasında yer alan ultrasonografik kontrollerin düzenli şekilde yapılması da hayati derecede önem taşır.

Perinatoloji Nedir?

Perinatoloji, “Maternal Fatal Tıp” ismiyle de bilinen ve doğum sürecine odaklanan bir tıp branşıdır. Perinatologlar, kadın hastalıkları ve doğum konusunda uzmanlaşmış hekimlerdir ve gebeliğin perinatologlar tarafından takip edilmesi, hem anne adayının hem de bebeğin sağlığı açısından son derece önemlidir.

Perinatoloji uzmanı hekimler, hamileliğin başlangıcında annenin medikal geçmişi, boyu, kilosu, daha önce düşük ya da kürtaj deneyimi yaşayıp yaşamadığı gibi bilgileri kayıt altına alır ve hamileliğin gidişatını takip ederek gerekli müdahalelerde bulunur. Gebelikte ayrıntılı ultrason ve renkli ultrason gibi işlemlerin ne zaman ve ne sıklıkta yapılacağının kararı da anne adayının ve fetüsün sağlık durumlarına göre perinatoloji uzmanları tarafından verilir.

Gebelikte Ayrıntılı Ultrason Nedir?

Gebelikte ultrason terimleri, anne adaylarının hamilelik sürecini daha rahat bir şekilde takip edebilmeleri için mutlaka öğrenmeleri gereken kavramlar arasında yer alır. Tüm anne adaylarının dikkat etmesi gereken terimler arasında, detaylı ultrason da bulunur. Gebelikte ayrıntılı ultrason uygulaması, bebeğin sağlık durumunun ve gelişiminin detaylı bir şekilde gözlemlenmesi amacıyla gerçekleştirilir.

Rutin kontrollerde yapılan ultrason incelemeleri, bebeğin genel fiziksel özelliklerinin görüntülenmesine yardımcı olur ancak rutin ultrason tetkiklerinde bebeğin organları detaylı bir şekilde analiz edilmez. Ayrıntılı ultrason işlemlerinde ise bebeğin iç ve dış organları net bir şekilde görünür ve işlem esnasında organlarda eksiklik bulunup bulunmadığı, organların fonksiyonlarını yerine getirip getirmediği, iç ve dış organların birbiriyle orantılı olup olmadığı gibi konular açıklığa kavuşur.

Bebekte fiziksel ya da zihinsel bir anomali bulunması durumları da ayrıntılı ultrason sayesinde erkenden tespit edilebilir.

Ayrıntılı ultrasonunda sorun çıkanlar, kimi zaman büyük bir korkuya kapılsa da anomalilerin önemli bir bölümü gebelik sürecinde alınacak tedbirlerle çözüme kavuşturulabilir. Bu yüzden ayrıntılı ultrason işleminin doğru zamanda yapılması, sorunların erkenden teşhis edilebilmesi açısından son derece önemlidir.

En çok tercih edilen ayrıntılı ultrason yöntemlerinden biri de renkli doppler işlemidir. Gebelikte renkli ultrason, bebeğin kalp ve damar sağlığı hakkında net bir fikir verir ve yaşamsal fonksiyonların yerine getirilip getirilmediğini ortaya koyar.

Gebelikte Detaylı Ultrason Ne Zaman Yapılır?

Gebelikte detaylı ultrasonun ne zaman yapılacağı, perinatoloji uzmanları tarafından belirlenir. Ayrıntılı ultrasonun doğru sonuç verebilmesi için fetüsün anne karnında belirli bir seviyeyi aşması ve organlarının cihazdan görüntülenebilecek kadar gelişmesi beklenir. Bu yüzden ayrıntılı ultrasonun 18. hafta ile 23. hafta arasında çekilmesi idealdir. Hamilelik sürecini başından itibaren takip eden hekimler, kimi durumlarda bebeğin fiziksel gelişiminde bir problemden şüphe ettiklerinde detaylı ultrason çekiminin daha erken yapılmasını da talep edebilir.

İlk görüntülemede bebeğin sağlığında bir sorun tespit edilmemesi durumunda ayrıntılı ultrason gebelik boyunca acil bir durum oluşmadığı sürece tekrarlanmaz. İlk çekimde sorun gözlemlenen gebeliklerde ise belli bir süre sonra ayrıntılı ultrason işleminin yeniden uygulanması istenebilir.

Gebelikte Ayrıntılı Ultrason Şart mı?

Gebelikte ayrıntılı ultrason, kimi durumlarda ailelerin şüpheyle yaklaştığı konular arasında yer alır. Özellikle gebelikte ayrıntılı ultrason fiyatları, bu uygulamanın gerçekten gerekli olup olmadığı konusunda soru işaretleri oluşturabilir. Ayrıntılı ultrason işlemi, yüksek faydaları sağlaması sebebiyle son derece önemlidir ve tüm anne adaylarına uygulanması gereken işlemler arasındadır. İşlemin en önemli yararları ise şu şekildedir:

  • Ayrıntılı ultrason sayesinde organ eksikliği ya da yetmezliği yaşayan fetüsler anne karnında tespit edilir.
  • Bebeğin herhangi bir zihinsel engele sahip olup olmayacağı detaylı ultrason işlemlerinde ortaya çıkar.
  • Kalp ve damar sağlığı sorunları, ayrıntılı ultrasonda rahatlıkla gözlemlenebilir ve bu sayede fetüsün yaşamsal fonksiyonlarının korunması sağlanır.

Detaylı Ultrason En Geç Kaçıncı Haftada Yapılır?

Detaylı ultrason çekilirken geç kalınmaması son derece önemlidir. İşlemin sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi için hem olası sorunların net şekilde tespit edilebileceği, hem de sorunlara müdahale edilebilecek tarihlerin seçilmesi önerilir. Bu yüzden detaylı ultrasonun 23. – 25. haftaları geçmemesi tavsiye edilir.

Peki, gebelikte renkli ultrason ne zaman çekilir? Renkli ultrason, detaylı ultrasondan farklı bir işlemdir ve ilk trimester sürecinden itibaren uygulanabilir. Renkli ultrasonda ağırlıklı olarak kalp ve damar sorunları tespit edildiği için, kimi gebeliklerde renkli doppler işlemine ihtiyaç duyulmaz. Rutin kontroller sırasında kalp ritminde problem tespit edilen ya da yaşamsal fonksiyonlarında tehlike bulunduğu düşünülen fetüslerde uzman hekimin uygun gördüğü tarihlerde renkli ultrason çekilebilir.

Gebelikte Vajinal Ultrason Zararlı mı?

Gebelikte vajinal ultrason, özellikle hamileliğin ilk günlerinde tercih edilen bir görüntüleme yöntemidir. Hamilelik kesesinin genel ultrasonda görünecek seviyeye gelmediği durumlarda uygulanan vajinal ultrason, hamileliğin kesinleştirilmesi için uygulanır. Dış gebelik, çikolata kisti gibi kimi problemler, hamilelik benzeri belirtiler gösterir ve kan testlerinde de pozitif sonuç verir.

Kan testi sonuçlarının gerçek bir gebeliğe işaret ettiğinin ortaya çıkması için ise ultrasonla kesenin görünmesi beklenir. Bu yüzden vajinal ultrason, olası dış gebelik ve kist durumlarının erken teşhis edilebilmesi açısından büyük önem taşır.

Gebelikte uygulanan vajinal ultrason, doğru kurumda ve uzman kişiler tarafından uygulandığı sürece anne adayının ya da fetüsün sağlığına herhangi bir zarar vermez. Son derece güvenli bir işlem olan vajinal ultrason, hem annenin hem de fetüsün olası sağlık sorunlarına erkenden müdahale edilebilmesini sağladığı için faydalı bir işlemdir.