Embriyo dondurma işlemi, tüp bebek kliniğinin başarısını değerlendirmede önemli bir göstergedir. Bir merkezin ne kadar başarılı olduğu, embriyo dondurma oranları ve dondurulmuş embriyolarla elde ettiği başarılı sonuçlara bakılarak rahatlıkla görülebilir. Eğer doğru uygulanıyorsa dondurulmuş embriyo transferi gerçekleştiren tedavilerdeki başarı oranları taze transfer yapılarak gerçekleştirilen tedavilerden daha yüksektir.

Embriyo dondurma işlemi sadece tedavi gören çiftler için değil özellikle kanser tedavisi görecek olup çocuk sahibi olma yetilerini kaybetmemek ve korumak isteyen kişiler için de son derece önemlidir.

Dondurulmuş embriyo transfer süreci nasıl gerçekleşir, gebelik oranı azalır mı, dondurulmuş embriyo çözülürken bozulur mu gibi merak edilen soruların cevabını yazımızda bulabilirsiniz.

Embriyo Dondurma Nedir?

Embriyo dondurma işlemi, gelişmekte olan embriyoların -196 derecede dondurulup saklanması işlemidir. Embriyolar sonraki dönemlerde çözülerek tedavide kullanılabilir.

Embriyoların etkin bir şekilde dondurulması, saklanması ve çözme sonrası %100’e yakın oranlarda canlılık sağlanması başarılı merkezlerde mümkündür. Geriye kazanım ve özellikle dondurulmuş hücreler ile elde edilen yüksek gebelik oranları bir kliniğin başarı seviyesini gösteren en önemli göstergedir.

Embriyo Dondurulmasının Avantajları Nelerdir?

Embriyo dondurma işlemi ile gebelik elde etme şansı artmaktadır. Aynı zamanda kalan iyi kalitede embriyolar daha sonra kullanılabildiğinden çiftler için daha ekonomik bir tedavi imkanı sunar. Çiftin daha sonra yeniden bebek istemesi durumunda fiziksel olarak daha az yorucu ve daha kısa zamanda tedavi şansı doğmuş olur.

Polikistik over sendromu olan hastalarda, eğer yumurtalıklar tedaviye aşırı cevap vermişse (şiddetli ovaryen hiperstimulasyon) oluşan tüm embriyolar daha sonra transfer edilmek üzere dondurulabilir.

Siklus (bir tüp bebek deneme süreci) seyrinde endometrium kalınlığı yetersiz izlendiğinde, endometrial polip tespit edildiğinde ya da transfere yakın zamanda kırılma kanaması olduğunda embriyolar dondurularak daha sonra transfer edilebilir.

Kanser kemoterapisi ya da radyoterapisi öncesi embriyo dondurulması önerilebilir.

Embriyolar Nasıl Dondurulmakta ve Çözülmektedir?

Embriyolar koruyucu bir sıvı ile karıştırılarak plastik tüp ya da cam ampullere konulur ve sıvı nitrojen içerisinde -196 derecede dondurularak saklanır. Embriyolar tüm gelişim evrelerinde dondurulabilmektedir.

Dondurulmuş embriyolar çözülecekleri zaman sıvı nitrojenden çıkarılır, oda sıcaklığında çözülür, koruyucu sıvıdan ayrılarak özel bir kültür ortamına alınır ve inkübatöre (embriyoların bekletildiği cihazlar) konulur. Aynı gün iyi görünen embriyolar transfer edilebilir.

Dondurulmuş Embriyolar Ne Kadar Saklanabilir?

Dondurulan embriyolar teknik olarak 20 yıldan fazla bir süre saklanabilmektedir. Ancak hukuki ve etik nedenlerden dolayı saklama süresine sınırlandırma getirilmiştir. Bu süre ülkelerin yasalarına göre farklılık gösterirken ülkemizde dondurulan embriyolar 5 yıla kadar saklanabilmektedir. Beşinci yılın sonunda çiftin izni alınarak saklanmaya devam ediliyor ya da imha ediliyor.

Embriyolarının saklanmasını talep eden çiftleri, her yıl merkeze başvurarak “biz embriyolarımızın saklanma süresini bir yıl daha uzatmak istiyoruz” diye dilekçeyle başvurmaları gerekmektedir.

Dondurulmuş Embriyolar Çözüldüğünde Canlılık Oranı Nedir?

Çözme sonrası yüksek canlılık oranları için iyi bir laboratuvar kalitesi ve tecrübeli embriyologlar olmazsa olmaz iki koşuldur. Bu iki faktörün de sağlanabildiği merkezlerde, hem donmuş embriyolar ile gerçekleştiren tedavilerde daha yüksek başarı oranları elde edilmektedir hem de doğacak çocuklarda daha sağlıklı bir fetal gelişim gözlenir.

Merkezlerimizde laboratuvarlarımız son teknolojilerle donatılmış olup ananında uzmanlığını kanıtlamış embriyologlarla çalışmaktayız. Dondurma-çözme işlemlerindeki başarımızın sırrı burada yatmaktadır. Bizler laboratuvarlarımızda vitrifikasyon adı verilen dondurma tekniğini uygulamaktayız ve bu yöntem pek çok laboratuvarda programlı dondurma tekniklerinden daha başarılı sonuçlar vermekte. Ayrıca bu teknikle dünya genelinde yapılan pek çok çalışma var ve sonuçlar, vitrifikasyon yöntemi ile doğan bebeklerde taze sikluslarda doğan bebeklere kıyasla herhangi bir problem gözlenmediğini doğrulamakta.

Tüm dondurulan embriyoların çözüldüğünde aynı canlılıkta bulunmaları mümkün olmayabilir. Fakat iyi bir dondurma çözdürme programında bu oran yaklaşık %90-95’tir. Yani genel olarak dondurulan her 10 embriyonun yaklaşık 9’u çözüldüğünde transfer edilebilir durumda olmaktadır. Klivaj dönemi adı verilen 2. veya 3. gün embriyolarında bu oran %98’lere kadar çıkabilmektedir.

Uygun yapılmadığı sürece her teknik, her yaklaşım embriyoya zarar verir. Embriyo dondurmada bu yöntemlerden biridir. Özellikle doğru bir şekilde uygulanmıyorsa, saklama koşulları optimal, düzgün değilse saklanan ve dondurulan embriyoların çözme sonrasında ve sırasında zarar görme riski yüksektir.

Dondurulmuş Çözülmüş Embriyolar Nasıl Transfer Ediliyor?

Dondurulmuş embriyo ne zaman transfer edilir, hastalarımızın merak ettiği sorulardan biri. Dondurulmuş embriyo transferi aşamaları kısaca şöyledir:

Hastanın transfere hazırlanmasında temel felsefe endometriumun (rahim iç zarının) hazırlanması ve yeterli kalınlığa ulaşmasıdır. Bunun için doğal siklus ya da östrojen içeren ilaçlarla hazırlanmış siklus tercih edilebilir. Bu iki yöntemin de başarısı aynıdır.

Doğal siklusta folikül takibi yapıyoruz ve endometriumun kendi halinde kalınlaşmasını bekliyoruz. Transfer genellikle ovulasyondan 2-3 gün sonra yapılmaktadır. Kan hormon düzeylerini (E2, LH ve Progesteron) takip ediyoruz çünkü belirleyicidir. Transfer gününe kadar herhangi bir ilaç vermiyoruz. Embriyolar transfer edildikten sonra ise progesteron ile destek tedavisi başlatıyoruz.

Hazırlanmış siklus ise kadının adetleri düzenli değilse ve yaşı ileri ise tercih edilir. Östrojen bantları ya da hapları ile endometrium kalınlığı minimum 7-8 mm’ye ulaşana kadar ultrason ile takip ediyoruz. İlaçlara GnRH analogları da eklenebilmektedir. Transfer sonrası rutin progesteron destek tedavisine başlıyoruz.

Dondurulmuş Embriyodan Doğan Bebeklerde Bir Sağlık Sorunu Söz Konusu Olabilir mi?

Şimdiye kadar olan bilgiler dahilinde dondurulmuş çözülmüş embriyoların transferinden doğan bebeklerde doğuştan anomali oranı diğerleri ile kıyaslandığında daha yüksek değildir. Sonuç olarak dondurulmuş embriyo uygulamaları güvenli ve hasta için ekonomik olan uygulamalardır.